Een kleine reisgids voor koiliefhebbers: wat je in Niigata naast koi nog kunt beleven, verteld door het jaar heen.
Vuurwerk tijdens de Katakai-matsuri in Ojiya.
Toen professor Harry Palm me vroeg wat ik hem op onze gezamenlijke reis naar Japan in september 2026 kon laten zien, stond natuurlijk de vis voorop: de aquacultuur, de kwekers, de mudponds in de bergen. Maar wie voor het eerst naar Niigata komt, moet ook iets van het land zien. Dus keek ik op de website van de stad Ojiya en op de site van ons hotel. Daar stuitte ik steeds weer op dezelfde drie evenementen: het ballonfestival, het stierengevecht en het grote vuurwerk.
Een vierde kwam onderweg erbij. Overal in de bergen stonden rekken waaraan de rijstschoven drogen, en Harry wilde weten wat daarmee aan de hand was. Het antwoord bracht ons midden in de winter, bij een vuur waarboven de kinderen inktvis roosteren. Uit deze vier verhalen is deze kleine reisgids ontstaan. Hij volgt het jaar, want elk van deze feesten heeft zijn eigen tijd. Wie als koiliefhebber naar Niigata reist, kan zijn reis daarop afstemmen.
Na de oogst in de herfst hangen de boeren in Niigata hun rijstschoven aan hoge rekken van houten palen, stokken en touwen, vaak tussen oude ceders aan de rand van de terrasvelden. Daar drogen de schoven met korrels en al langzaam aan de lucht. Pas daarna wordt er gedorst, en wat overblijft is het stro.
Dit stro was vroeger een waardevolle grondstof. Op oude afbeeldingen van het werk op het land zie je de boeren in regencapes van rijststro. En tot op de dag van vandaag bouwt men er in de winter iets heel bijzonders van.
Voor het kleine nieuwjaar, rond half januari, bouwen de dorpen van rijststro enorme kegels, als een reusachtige kerstboom van stro. In Niigata heet dit vuur meestal Sai-no-Kami. Daarin verbrandt men de nieuwjaarsversiering en vraagt men om gezondheid voor het nieuwe jaar. Voor mij heeft het ook iets van ons carnaval: je verjaagt de winter, en het hele dorp komt samen.
Als de kegel wordt aangestoken, stijgt eerst dichte witte rook op, dan slaan de vlammen erdoor, en ten slotte stort het geheel in.
Dan komt het moment waarop de kinderen hebben gewacht: aan lange bamboestokken houden ze gedroogde inktvis in de gloed en roosteren hem, zoals bij ons het stokbrood.
Eind februari stijgen boven de besneeuwde velden van Ojiya kleurige heteluchtballonnen op. Het ballonfestival bestaat sinds 1977. De teams varen daarbij ook een wedstrijd waarbij het erom gaat zo dicht mogelijk bij een doel te landen.
Mijn foto's ervan zijn helemaal toevallig ontstaan. Ik stopte bij een Seven-Eleven om een kop koffie te halen, en aan de overkant van de straat kwamen de ballonnen naar beneden. Ik heb een tijdje gekeken, een paar foto's gemaakt en ben verder gereden. Typisch Japan: naast de elektriciteitspaal met het bord van de supermarkt zweeft ineens een ballon boven de sneeuw.
Op 9 en 10 september viert het dorp Katakai in Ojiya zijn herfstfeest bij het Asahara-heiligdom, en daar hoort een van de beroemdste vuurwerken van Japan bij. Sinds de Edo-periode worden de vuurwerkbommen als offergave aan het heiligdom opgedragen. Ik was er in 2017 uitgenodigd, en voor mij is het het wereldkampioenschap van het vuurwerk.
Het hele dorp bouwt op een open terrein een enorme tribune. Elke vuurwerkbom kost een klein fortuin en wordt daarom meestal geschonken door een bedrijf of een vereniging. Voor elke lancering roept de omroeper om wie hem heeft geschonken. Eromheen ontstaat een kleine kermis, en over alles heen klinkt feestmuziek met zang en trommels. Een gigantische sfeer, typisch het oude Japan.
Katakai is beroemd om zijn vier-shaku-bom, een vuurwerkbol met een doorsnede van ruim een meter twintig en een gewicht van zo'n 420 kilo. Aan de hemel opent hij zich tot een bloem van ongeveer 800 meter. Op het bord naast deze bom staat: de grootste ter wereld.
In september 2026 was het vuurwerkseizoen al voorbij. Daarom heb ik Harry Palm de tentoongestelde bommen laten zien. Hij was volkomen gefascineerd, maakte foto's, en ik heb hem daarna mijn beelden van het afschieten gestuurd.
Het stierengevecht heeft Harry in september helaas gemist, we waren te vroeg. Ik heb hem wel de kleine arena in het bos boven koikwekerij Shinoda laten zien. Hij dacht dat er bij een stierengevecht bloed vloeit. Dat is hier niet zo. De stieren duwen alleen kop tegen kop. In Yamakoshi heet dat tsunotsuki, hoornstoten, en elk gevecht wordt als gelijkspel beëindigd voordat een dier gewond raakt.
Het stierengevecht is ontstaan uit het werk op het land. Vroeger ploegden de boeren hun rijstvelden met runderen. Volgens de overlevering liet men al zo'n duizend jaar geleden de stieren in de rustige weken tussen planten en oogsten tegen elkaar uitkomen, er werd gewed, en daaruit groeide de sport van vandaag. De vochtige, zachte bodem van de arena doet nog altijd denken aan een rijstveld. In Japan is het stierengevecht beschermd als belangrijk immaterieel volkscultureel erfgoed.
De meeste koikwekers hier houden ook stieren, niet alleen Shinoda. Ze brengen hun dieren met de veewagen naar de arena. Daar nemen de dorpen uit de bergstreek het tegen elkaar op, en de hoofdtooi van de stieren toont de kleur van het dorp. Elk team staat met zijn stier voor zijn dorp in de arena. Er gaat een fles sake rond, men drinkt zich moed in, en 's avonds keert elke stier terug naar zijn eigen stal. Het is allemaal heel dorps en heel mooi om te zien.
Drie arena's liggen hier dicht bij elkaar. Naast de kleine in het bos is er een grotere aan de andere kant van de berg in Yamakoshi, waar ook touringcars uit Tokio naartoe komen. Na de zware aardbeving van 2004 lagen de stierengevechten daar een tijd stil. Dat ze weer plaatsvinden, is voor de mensen een teken van wederopbouw.
Een gevechtsdag is een feest voor het hele dorp, en ook de kinderen zijn erbij.
Wie als koireiziger bij de kwekers in de bergen rondtrekt, zou naar de volgende gevechtsdag moeten vragen. De arena's liggen midden in koiland.
Wat we op dezelfde reis bij Torazo en in de grootste forellenkwekerij op land van Japan hebben beleefd, vertellen deze bijdragen. En waarover Haaki en ik voor de reis hebben gepraat, staat in aflevering 32.
Deutsch Deutsch 
Nederlands
English
Français
Italiano
